Tản văn: Trương Phương Nghi
(Tặng hai Nghệ nhân Lê Hoa – Cao Xuân Nhật)

Có những buổi chiều, khi rời đi, ta vẫn nghe đâu đó hương trà vương trên tay áo, ánh đèn còn lay động trong mắt, và một miền ký ức dịu dàng lặng lẽ theo về.

Chiều 23/10, tôi đến Trà Đạo Khai Tâm (Vườn Táo Cổ, số 264 Âu Cơ, Hà Nội) là như vậy đó. Khu vườn rộng bên bờ sông Hồng mở ra một khoảng xanh yên ả, nơi gió đi qua những tán cây, nắng rơi xuống mặt lá, và lòng người tự nhiên chậm lại.

Những gốc táo cổ thụ tỏa bóng trên khu vườn rộng hàng hecta. Giữa mùa thu, những chùm hoa trắng còn nở muộn, tinh khôi giữa tán lá xanh thẫm. Những chùm táo non vừa kết trái, căng mọng, xanh mướt, đung đưa trong gió. Hoa còn lưu luyến mùa, quả đã âm thầm kết trái. Trong khu vườn ấy, thời gian dường như không trôi theo một đường thẳng, mà cùng lúc hiện diện trong nụ hoa, trái non và những tán cây đã đi qua bao mùa lá.

Phía ngoài vườn, sông Hồng trải dài dưới ánh chiều. Xa xa, cầu Nhật Tân vươn những nhịp dây thanh thoát, đèn sáng rực soi xuống dòng nước. Đất trời khoáng đạt mà dịu dàng. Một chén trà được nâng lên giữa không gian ấy, hơi ấm lan qua lòng bàn tay, hương thơm quyện với gió sông, khiến cuộc gặp gỡ bỗng trở thành một cuộc trở về — trở về với thiên nhiên, với sự tĩnh lặng và với phần trong trẻo của chính mình.

Lê Hoa và Cao Xuân Nhật đón bạn bè bằng những nụ cười tươi, những vòng tay ôm thân thiết, những bó hoa tươi bạn bè thân tặng, những bức ảnh lưu niệm và lời chào chân tình. Không có khoảng cách của nghi thức, chỉ có những câu chuyện mở ra bên bàn trà, những ánh mắt tìm thấy sự đồng điệu, những niềm vui giản dị khi người với người được ngồi gần nhau.

Ở nơi này, cánh cửa mở ra không chỉ để đón khách, mà để đón những tấm lòng. Một chén trà chuyền qua tay, một câu chuyện được lắng nghe, một ý tưởng bất chợt nảy mầm. Văn hóa, sức khỏe, nghệ thuật và cuộc sống gặp nhau trong những phút tưởng như bình thường, rồi từ đó, những thiện duyên âm thầm bén rễ.

Khi gặp gỡ, mỗi người nhận một gói trà nhỏ thắt chiếc nơ đỏ. Gói quà nằm gọn trong tay, nhẹ thôi mà ấm. Chiếc nơ như buộc lại hương trà, buộc cả lời chúc lành và mong muốn giữ gìn một mối thân tình sau buổi gặp. Có những món quà không cần lớn, bởi điều ở lại không nằm trong vật chất, mà trong sự chu đáo của người trao.

Quanh bàn trà, tôi gặp Nghệ nhân Lê Hoa — người đã dành nhiều tâm huyết cho trà Việt. Chị nâng niu từng hương vị quê hương, rồi đưa hương trà ấy đi xa hơn, đến với bạn bè quốc tế, trong đó có những cuộc giao lưu tại Udon Thani (Thái Lan) trong lễ kỷ niệm 50 năm tình hữu nghị Việt Nam – Thái Lan. Qua bàn tay chị, trà không chỉ là thức uống. Trong mỗi chén trà còn có đất đai, khí hậu, bàn tay người làm trà, câu chuyện văn hóa và vẻ thanh lịch của một dân tộc biết gửi tâm tình vào những điều nhỏ bé.

Trà có nhiều dòng, nhiều cách chế biến. Có thứ đậm, thứ thanh; có hương nồng nàn, có vị lắng sâu chát – ngọt. Nhưng dù mang sắc vị nào, chén trà cũng cần một khoảng lặng để được cảm nhận trọn vẹn. Khi ta ngồi xuống, để hơi nóng ấm dần trong tay, để hương trà đi qua khứu giác rồi chạm vào tâm trí, những xao động trong lòng dường như có chỗ lắng xuống. Người viết thơ văn, người nghiên cứu khoa học, người làm công việc chân tay hay trí óc… bất cứ ai đều cần đôi phút như thế để tìm lại sự tỉnh táo, sự mẫn tiệp và nguồn cảm hứng của mình. Trà không phải thần dược, nhưng khi ta thả hồn, thả tim vào hương vị trà thì đó chính là liều thuốc tinh thần vô cùng quý giá. Bởi vậy, thưởng trà cũng là biết lắng nghe cơ thể, biết thả lỏng tâm hồn, biết dừng đúng lúc và giữ cho niềm vui ấy một sự điều độ cần thiết.

Sau những phút đàm trà, bữa tiệc buffet tiếp nối trong tiếng cười ấm cúng. Những món ăn Á – Âu tinh tế, những lời chúc ngọt ngào khiến tâm hồn thư giãn đến đỉnh cao của sự thăng hoa trong đêm mùa thu dịu mát và thơ mộng.

Rồi những chiếc đèn lồng được thả đi, mang theo lời chúc tốt lành và những ước vọng bình an của mỗi người. Những chiếc đèn lồng bay cao, bay xa ra sông Hồng, hòa cùng ánh nước lấp loáng của dòng sông rồi trôi về phía cầu Nhật Tân, hòa cùng ánh trăng và nhịp cầu tạo nên một cảnh đẹp lung linh mê hoặc lòng người. Ánh sáng trôi giữa không gian bên sông, hòa cùng đèn cầu Nhật Tân và những vệt sáng trên mặt nước. Trong khoảnh khắc ấy, mỗi người dường như gửi vào đêm một điều ước riêng, nhưng tất cả đều gặp nhau ở mong muốn giản dị: được sống an lành, được yêu thương và được kết nối.

Những bức ảnh đẹp ghi lại kỷ niệm bên vườn táo cổ, bên dòng sông Hồng thơ mộng… thật vô giá với tất cả những người bạn hôm nay.

Tôi nhìn những bông hoa táo nở muộn trắng muốt, những trái xanh đang lớn lên trong im lặng, rồi nghĩ đến một chén trà thơm ngon tinh khiết hôm nay thấy lòng ấm áp lạ thường.

Hoa, quả và trà đều cần thời gian. Tình bạn cũng vậy. Không có hương thơm nào đến từ vội vã, không có trái ngọt nào thiếu những ngày âm thầm vun bồi. Một mối duyên lành thường bắt đầu rất khẽ — từ một lời chào, một ánh mắt, một chén trà được nâng bằng cả sự chân thành.

Khu vườn táo cổ giữ trong lòng những mùa hoa, mùa quả. Trà Đạo Khai Tâm giữ trong lòng những cuộc gặp. Từ một chén trà, người ta tìm thấy một người bạn tri kỷ, một người để yêu thương. Từ một buổi chiều, một ý tưởng có thể được đánh thức. Từ một tấm lòng rộng mở, những kết nối bền lâu bắt đầu đâm chồi nảy lộc thành cả một mùa vàng hiến dâng cho cuộc đời biết bao khát vọng.

Cảm ơn Lê Hoa, Cao Xuân Nhật và những người bạn đã làm nên một buổi chiều, một buổi tối đáng nhớ giữa vườn táo cổ bên dòng sông Hồng thơ mộng. Mong Trà Đạo Khai Tâm luôn là một khu vườn của hương trà và tình người, nơi tri thức được sẻ chia, những cuộc gặp được nâng niu, và những thiện duyên tiếp tục nở hoa, kết trái.

Bởi hương trà chỉ thật sự ở lại khi nó hòa vào một tấm lòng. Và giá trị sâu xa của một chén trà không chỉ nằm trong vị đậm hay thanh, mà ở tình người lắng lại sau cùng. Đó là một chén trà kết nối vạn duyên lành.

Bài thơ tặng hai bạn Lê Hoa, Cao Xuân Nhật:

LÊ HOA – HƯƠNG TRÀ GIEO CHỮ TÂM

Chắt chiu hương đất ủ trà xanh
Gửi vị non sông tỏa ngát thanh
Khai Tâm mở lối sông Hồng thắm
Nhật Tân nối nhịp kết duyên lành
Táo cổ hoa cười khoe sắc trắng
Quả non vừa kết nõn nà xanh
Một chén trao nhau tình đượm lại
Thiện duyên gieo trọn chữ Tâm thanh.
Trương Phương Nghi

(Hà Nội, 22h ngày 23/10/2026)