Tháng 4 năm 2026 ghi dấu ấn đáng nhớ của văn học thiếu nhi tỉnh Hưng Yên nói riêng và Việt Nam nói chung, khi tập thơ “Hoa chữ” (tên tiếng Anh: “Letter Flower”) của nhà thơ, Nhà giáo ưu tú, Tiến sĩ Nguyễn Khắc Hào chính thức được Nhà xuất bản Ukiyoto (Canada) phát hành trên toàn cầu.

Từ mảnh đất Phố Hiến đến thi đàn quốc tế

Nhà thơ Nguyễn Khắc Hào sinh năm 1955 tại xã Đoàn Đào, huyện Phù Cừ, tỉnh Hưng Yên. Ông khi thời hoa niên là một nhà giáo tận tụy, từng đạt danh hiệu Nhà giáo ưu tú. Nhưng sau này, ông đã phát triển đam mê nghệ  thuật, trở thành một nghệ sĩ đa tài, những thành tích trong nghệ thuật thơ và nhiếp ảnh đã giúp ông được kết nạp hội viên của cả Hội Nhà văn Việt Nam và Hội Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Việt Nam. Với gia tài văn học đáng nể gồm 7 tập thơ, 2 cuốn sách văn xuôi, hơn 60 bài thơ được phổ nhạc, một số bài thơ được in trong tuyển tập thơ Việt Nam, tên tuổi của ông đã trở nên quen thuộc với nhiều thế hệ độc giả, đặc biệt là thông qua các bài thơ được tuyển chọn trong sách giáo khoa (Hạt mưa, Bé út của nhà, Chuyện kể các loài hoa…)

Với nhãn quan của một nghệ sĩ nhiếp ảnh, Nguyễn Khắc Hào “chụp” lại những khoảnh khắc đời thường (bữa cơm, chú chó vàng, cơn mưa) bằng ngôn từ rồi chuyển hóa thành hình ảnh. Thơ ông giản dị, có tính nhạc điệu cao, dễ thuộc, dễ nhớ, như những bài đồng dao hiện đại (ví dụ bài Chồng nụ chồng hoa, Nu na nu nong), giúp trẻ em tiếp cận tiếng Anh một cách tự nhiên qua nhịp điệu.

Việc tập thơ “Hoa chữ” được xuất bản bằng tiếng Anh với nhan đề “Letter Flower” bởi một nhà xuất bản quốc tế uy tín như Ukiyoto không chỉ là sự khẳng định cho chất lượng nghệ thuật của cá nhân tác giả, mà còn là nhịp cầu văn hóa, mang những giá trị nhân văn thuần khiết của con người Việt Nam đến với bạn bè năm châu.

Thế giới trong trẻo qua những “Hoa chữ” được minh họa màu

“Hoa chữ” là một tập thơ dịch đặc biệt, bởi độc giả còn được trải nghiệm thị giác qua hình ảnh sống động. Tập thơ được thiết kế với những minh họa màu sắc nét, làm nổi bật lên vẻ đẹp của từng câu chữ. Nội dung tập thơ tập trung vào bốn trụ cột tình cảm chính: quan hệ gia đình, tình thầy trò, thế giới trẻ thơ và sự kỳ diệu của thiên nhiên.

Trong thế giới thơ của Nguyễn Khắc Hào, những điều giản đơn nhất cũng trở nên lấp lánh. Độc giả sẽ bắt gặp hình ảnh “Bố là trống / Mẹ là kèn / Bé là ca sĩ / Cả nhà là diễn viên” trong bài thơ về bữa cơm của bé đầy ắp tiếng cười. Hay những khoảnh khắc xúc động về tình bà cháu, nơi bà bận rộn với bát bột trên tay trong khi chú chó vàng vẫy đuôi chờ đợi. Những bài thơ như “Dế mèn” hay “Nu na nu nong” đã gợi lại ký ức tuổi thơ của người lớn và dẫn dắt trẻ em vào một không gian giáo dục nhẹ nhàng, nơi tiếng Việt và cội nguồn được gìn giữ qua từng lời ru, tiếng hát.

Đặc biệt, mảng thơ về thiên nhiên và tình thầy trò trong tập sách được thể hiện hết sức tinh tế. Những bài thơ giúp các em nhỏ hiểu về thế giới xung quanh, từ ngọn núi cao chạm mây đến những bông hoa gạo đỏ rực – biểu tượng của làng quê Bắc Bộ.

Sứ mệnh giáo dục và lòng tự hào dân tộc

Là một Tiến sĩ giáo dục, nhà giáo – nhà quản lý giáo dục – nhà thơ – Nghệ sĩ nhiếp ảnh Nguyễn Khắc Hào hiểu rõ sức mạnh của ngôn từ trong việc hình thành nhân cách trẻ thơ. Trong bản thảo, ông chia sẻ: “Tập thơ dành cho trẻ em, nhưng người lớn vẫn tìm thấy giá trị trong đó, vì nó đưa tâm hồn bạn bay đến một nơi bình yên.” Đối với những trẻ em Việt Nam đang sinh sống tại nước ngoài, “Hoa chữ” (Letter Flower) còn đóng vai trò như một cuốn cẩm nang văn hóa. Bài thơ hỏi về bản sắc: “Tiếng Việt là gì hả mẹ? / Là ‘Cha’, là ‘Mẹ’, là đất nước mình…” đã chạm đến sợi dây tình cảm thiêng liêng của những người con xa xứ, giúp các em nhỏ dù ở bất cứ đâu cũng luôn tự hào về gốc rễ của mình.

“Hoa chữ” chính là một “sợi dây văn hóa”. Với những em bé như Bảo Nguyên (Teddy) hay Khôi Nguyên, Tuệ Anh được nhắc đến trong bản thảo, tập sách này giúp các em kết nối với nguồn cội. Trong đoạn thơ trả lời câu hỏi “Tiếng Việt là gì?” ta thấy được khát vọng của tác giả trong việc giữ gìn hồn cốt dân tộc trong bối cảnh toàn cầu hóa. Đây là một điểm chạm cảm xúc nhẹ nhàng nhưng lưu nhớ lâu đối với độc giả là người Việt ở nước ngoài.

Một dấu ấn văn học bền bỉ

Nhìn lại chặng đường sáng tác từ “Tự bạch trong đêm” (1994), “Hoa muống” (2000), “Đêm bé nằm mơ” (2002), đến “Cây bút của bé” (2014), “Hoa gạo” (2014) và nay là “Hoa chữ” (2026), có thể thấy ngòi bút của Nguyễn Khắc Hào chưa bao giờ ngừng chảy. Ông vẫn miệt mài gieo những hạt mầm thiện lành vào tâm hồn trẻ thơ.

Trong thế giới đầy biến động và công nghệ máy móc khô khan, tập thơ của Nguyễn Khắc Hào như một “khoảng lặng xanh”. Ở đó không có thiết bị điện tử, chỉ có tình yêu của ông bà, vòng tay của mẹ và vẻ đẹp của thiên nhiên. Đây là giá trị nhân văn mà NXB Ukiyoto Canada đã nhìn thấy để quyết định đưa tác phẩm này ra quốc tế – một thông điệp về hạnh phúc giản dị, ai cũng có thể chạm tới, và bạn đọc bất cứ quốc gia nào cũng cần đến.

Sự kiện phát hành quốc tế của “Hoa chữ” tại Canada lần này là tin vui với nhà thơ Nguyễn Khắc Hào nói riêng, với quê hương Hưng Yên của ông và với giới văn sĩ Việt Nam. Đây là một tín hiệu tích cực cho thấy văn học thiếu nhi Việt Nam hoàn toàn có đủ sức mạnh để bước ra biển lớn, chinh phục độc giả bằng sự chân thành, giản dị và những giá trị gia đình phổ quát.

Link phát hành tập thơ “Hoa chữ” (Letter Flower) của tác giả Nguyễn Khắc Hào do Ukiyoto Canada xuất bản:
https://www.ukiyoto.com/product-page/letter-flower

Bài và ảnh: Kiều Bích Hậu