Trong giao lưu văn hóa toàn cầu, văn học nghệ thuật luôn là thứ ngôn ngữ không biên giới, kết nối những tâm hồn đồng điệu vượt qua mọi khoảng cách địa lý. Mối quan hệ bạn hữu thâm tình, sự truyền cảm hứng mạnh mẽ và những ý tưởng tuyệt vời gặp nhau giữa nhà thơ Uzbekistan Azam Abidov và nhà văn – dịch giả Việt Nam Kiều Bích Hậu chính là một kỷ niệm đẹp đẽ cho sức mạnh kết nối đó, hướng tới một mục tiêu cao cả: kết nối các nhà thơ quốc tế vì một thế giới hòa bình.

Nhà thơ, dịch giả Azam Abidov được biết đến là Giám đốc Chương trình Lưu trú Sáng tác độc lập tại Uzbekistan, một sáng kiến văn hóa ra mắt từ năm 2018 nhằm thúc đẩy đối thoại sáng tạo và xây dựng mối quan hệ bền vững giữa các nghệ sĩ năm châu. Là một người luôn tin rằng “văn học và nghệ thuật là những cây cầu vững chắc kết nối con người” , Azam Abidov đã dành rất nhiều tâm huyết để biến chương trình tại Uzbekistan thành một khúc hát về hòa bình, lòng khoan dung và tình yêu.

Chính tại không gian sáng tạo mang tầm quốc tế này, mối duyên văn chương giữa anh và nhà văn – dịch giả Kiều Bích Hậu đã được thắp sáng. Kiều Bích Hậu là đại diện của Việt Nam tham gia Chương trình Lưu trú Sáng tác tại Uzbekistan vào tháng 4 năm 2025. Trước khi đặt chân đến vùng đất Trung Á, những bài thơ mang đậm hơi thở văn hóa Việt của chị đã được ban tổ chức dịch sang tiếng Uzbek và lan tỏa rộng rãi trên các nền tảng của chương trình.

Dưới góc nhìn của nhà thơ Azam Abidov, Kiều Bích Hậu là một tác giả có năng lực sáng tạo dồi dào, và còn là một “đại sứ văn hóa” đích thực với tư duy cởi mở và nguồn năng lượng kết nối vô tận. Ngược lại, đối với Kiều Bích Hậu, Azam là người truyền cảm hứng lớn với những lý tưởng nhân văn cao đẹp về việc dùng thơ ca để bảo vệ hòa bình thế giới.

Sự gặp nhau giữa họ đã khơi nguồn cho những ý tưởng tổ chức các sự kiện thơ ca mang tầm quốc tế tại cả Uzbekistan và Việt Nam. Tại Uzbekistan, chương trình lưu trú do Azam phối hợp cùng mạng lưới Các nhà thơ toàn hành tinh (Poets of the Planet) tổ chức đã tạo nên một nhịp cầu giao thoa văn hóa mạnh mẽ. Những hoạt động như tọa đàm, hội thảo sáng tác, và những chuyến khám phá thành phố cổ Samarkand đã trở thành chất xúc tác để các nghệ sĩ cùng nhau thắp lên ngọn lửa sáng tạo và kết nối toàn cầu.

Trân trọng lý tưởng và khát vọng của người bạn Uzbekistan, nhà văn Kiều Bích Hậu đã đưa ra một lời hứa đầy sức nặng với Azam: chị sẽ lan tỏa mạnh mẽ ý tưởng kết nối các nhà thơ vì hòa bình của anh tại Việt Nam, Úc, cũng như nhiều quốc gia khác trên thế giới.

Lời hứa đó không dừng lại ở những trang viết. Với vai trò là một người hoạt động văn học quốc tế năng nổ, Kiều Bích Hậu đã và đang hiện thực hóa cam kết này thông qua việc kết nối mạng lưới nhà văn, dịch giả, và tổ chức các sự kiện giao lưu thơ ca quốc tế. Những ngày hội thơ, những không gian tương tác nghệ thuật mang thông điệp hòa bình, hữu nghị tại Việt Nam mang đậm dấu ấn truyền cảm hứng từ cái bắt tay chiến lược giữa chị và Azam Abidov. Họ cùng nhau chứng minh rằng, khi các nhà thơ trên thế giới cùng cất tiếng nói, ngọn lửa của tình bạn và sự thấu hiểu sẽ đẩy lùi mọi khoảng cách. Sau chuyến đi Uzbekistan về nước, Kiều Bích Hậu cùng các cư dân Đồi nghệ sĩ tổ chức 2 Liên hoan thơ quốc tế tại Đồi nghệ sĩ, 5 buổi ra mắt sách quốc tế và giao lưu văn chương song phương tại Đồi nghệ sĩ và một số không gian văn chương khác tại Hà Nội.

Chuyến đi đến Uzbekistan không chỉ là một sự kiện lưu trú sáng tác thông thường, mà đã trở thành một cột mốc quan trọng trong sự nghiệp cầu nối văn chương của Kiều Bích Hậu. Chị đặt ra mục tiêu lớn lao: trở thành một chuyên gia sâu sắc về văn hóa Uzbekistan sau hành trình này. Để lưu giữ và tri ân tình cảm của đất nước và con người nơi đây, một cuốn bút ký đặc sắc đang được chị ấp ủ thực hiện. Đây sẽ là món quà tinh thần quý giá, một kỷ niệm đẹp đẽ mà nhà văn Việt Nam kính tặng lại đất nước Uzbekistan mến khách.

Mối quan hệ bạn hữu xuyên biên giới giữa Azam Abidov và Kiều Bích Hậu là một bài thơ đẹp về sự truyền cảm hứng. Từ những ý tưởng sơ khởi, họ đã cùng nhau xây dựng nên cây cầu văn hóa vững chắc, mang danh tiếng và vẻ đẹp của văn học Việt Nam đến với Trung Á, đồng thời đưa tinh thần hòa bình của các nhà thơ quốc tế đến gần hơn với công chúng Việt Nam và thế giới.

Nhã Lâm