(HFT chuyển ngữ từ bản tiếng Anh)
Nurul Hoque trước hết là một nhà thơ nhạy cảm với thời cuộc, một tiểu thuyết gia và một biên tập viên. Sự am hiểu của ông đối với văn học là vô cùng rộng lớn. Ông thành thạo trong việc sáng tác thơ, thơ có vần, truyện ngắn và ca khúc. Ông đã cống hiến cho sự nghiệp cầm bút gần ba thập kỷ và đang nhận được sự tán thưởng toàn cầu vì những nỗ lực không ngừng nghỉ của mình. Ông được Liên minh Nhà văn Thế giới (World Nation Writers Union) tại Kazakhstan bầu chọn là Nhà thơ Thế giới năm 2018 (World Laureate in Literature). Hiện tại, ông là Giám đốc Điều hành của Quỹ Nghệ thuật và Văn hóa Munir Mezyed tại Romania. Ông từng là Biên tập viên quan trọng của Tuyển tập Thơ Thế giới Odyssey International 2020 và là Điều phối viên trưởng của Odyssey International (trụ sở chính tại Romania).
Nurul sinh ngày 08 tháng 3 năm 1965 tại huyện Comilla (làng Porikot, Gunabati) thuộc Tripura trước đây, Bangladesh. Cha ông, ông Latu Mia, là một nhà hoạt động xã hội ở nông thôn. Mẹ ông, bà Ambiya Khatun, người đã chứng kiến hơn một thế kỷ trôi qua, hiện vẫn đang sống một cuộc đời vô cùng khiêm nhường trong vai trò người nội trợ. Họ chính là nguồn cội cho sự sáng tạo của ông.
Nurul Hoque đã viết nhiều cuốn sách, trong đó có 25 tác phẩm nổi tiếng bằng tiếng mẹ đẻ của ông – tiếng Bengali. Ông đã gắn bó với việc viết lách sáng tạo hơn 30 năm. Ngày nay, thơ ca đã phát triển mạnh mẽ, và thơ của Nurul Hoque giống như một làn gió mát lành, tự tạo ra một bầu không khí kinh ngạc đầy mê hoặc với nhiều chủ đề đa dạng, chủ yếu là về hòa bình, thiên nhiên, tình yêu, cũng như nữ quyền và thần tính. Thơ của ông nổi bật bởi vẻ đẹp thanh lịch và sự lôi cuốn gần gũi. Các tác phẩm của ông tập trung vào tầm quan trọng của tiếng Anh đối với một xã hội thế giới đa ngôn ngữ và đối với sự giao lưu văn hóa giữa các quốc gia; nhu cầu giáo dục dựa trên giá trị đạo đức cho thanh niên trong bối cảnh toàn cầu hóa; nuôi dưỡng hòa bình, tình đồng loại, ý thức sinh thái và tình yêu thiên nhiên.
Con đường học vấn của nhà thơ Nurul Hoque trải qua nhiều thăng trầm và vô cùng đa dạng. Ông học đến lớp năm tại một trường tiểu học công lập ở làng mình, sau đó tốt nghiệp Kỳ thi Trung học Phổ thông loại xuất sắc tại Trường Trung học Gunabati. Ông tốt nghiệp Bằng Cao đẳng Kỹ thuật Cơ khí và Bằng Cử nhân Kỹ thuật (AMIE) tại Học viện Công nghệ Thụy Điển – Bangladesh ở Kaptai, Bangladesh. Trong suốt quãng đời học sinh, ông lúc thì là sinh viên, lúc là nhân viên cửa hàng lương thực, lúc lại là quản lý. Ông đã hoàn thành việc học của mình thông qua những chuỗi ngày gian khổ đấu tranh với nghịch cảnh.
Ngay sau khi trở thành Kỹ sư Cao đẳng, ông gia nhập Vrinel Corporation – một công ty xây dựng quốc tế đăng ký tại Hoa Kỳ – với tư cách là Trợ lý Kỹ sư trong dự án xây dựng Nhà máy Thủy điện Karnafuli Tổ máy số 3. Vào thời điểm đó, Nurul có vinh hạnh được làm trợ lý cho ông Kim, kỹ sư xếp hạng thứ ba thế giới. Sau khi rời bỏ công việc vào năm 1980, Nurul rơi vào cảnh thất nghiệp. Trong thời gian đó, ông đã đi du lịch khắp đất nước Bangladesh của mình. Sau này, ông đảm nhận vai trò Kỹ sư Hiến định (Chartered Engineer) và Giám đốc Dự án của nhiều dự án quan trọng bao gồm Dự án Đường ống Khí đốt Bakhrabad, Nhà máy Phân đạm Chittagong, Đập ngăn sông Feni, Dự án Viễn thông Cáp quang Đường sắt Bangladesh, hợp tác với các tập đoàn xây dựng lớn nhất thế giới như GEC (Anh), Shimizu, Taisei, Toyo, NKK (Nhật Bản), Italmontagi Pvt Ltd (Singapore), v.v.
Mặc dù viết lách từ thuở thiếu thời và cuộc sống cá nhân gặp nhiều nghịch cảnh, thực hành văn học của ông chưa bao giờ ngừng lại. Bên cạnh việc xuất hiện trên các tờ báo đại chúng hàng đầu, các tạp chí định kỳ hàng tháng, hàng tuần của Bangladesh, ông còn thường xuyên sinh hoạt văn học trên các trang thơ quốc tế và Đài truyền hình Bangladesh. Nhà thơ huyền thoại Al Mahmud của Bangladesh nhận xét rằng Nurul Hoque đã thực hành thơ ca một cách bền bỉ trong nhiều năm. Ngòi bút của ông tràn đầy sự tự nhiên, phản ánh thời gian, tình yêu, thiên nhiên, thực tại và tất nhiên là cả hòa bình và sự hòa hợp toàn cầu.
Nurul cùng các tác phẩm của mình giống như một chiếc cây vững chãi nhất, cắm rễ sâu vào mảnh đất màu mỡ được tưới mát bởi những dòng sông, tỏa ra làn gió mát lành của hòa bình, tình yêu, nhân văn và tình huynh đệ trên toàn thế giới. Thơ tiếng Anh của ông đã thu hút độc giả khắp thế giới. Là một công dân Bangladesh từ khi sinh ra, nhưng tâm hồn, trái tim, sự sáng tạo và biểu đạt của ông lại mang tầm vóc của một công dân toàn cầu. Ông là một người dịu dàng, khiêm nhường và là một người tha thiết yêu vũ trụ này. Thơ của ông đã được dịch ra hơn 20 ngôn ngữ như Romania, Đài Loan, Uzbekistan, Nhật Bản, Tây Ban Nha và Trung Quốc. Ông là thành viên chính thức của Liên minh Nhà văn Thế giới, nơi đã trao tặng ông Bằng khen Quốc tế ‘TEMIRQAZYQ – Nhà thơ – Nhà văn Xuất sắc Thế giới năm 2018’.
Các giải thưởng tiêu biểu của ông bao gồm: Giải thưởng Nhà thơ Thế giới năm 2018 từ Liên minh Nhà văn Thế giới vì những thành tựu trọn đời; Giải thưởng Văn học Quốc tế Odyssey (Romania), Giải thưởng Văn học Quốc tế Kafla (Ấn Độ), và giải thưởng Yasser.
MỘT SỐ BÀI THƠ CỦA NURUL HOQUE
1. Thung lũng Lạc loài (Valley of Death)
Như đôi mắt của một con cá chết
Giờ đây tôi trở nên vô cảm
Trước những niềm vui thế trần
Chiếc lá hân hoan của tôi chẳng buồn lay động.
Tôi giờ là một kẻ lạ kỳ mang mầm bệnh Corona
Oằn mình trong thung lũng lạc loài
Từng bước chân lặng lẽ và
Nặng nề như ngọn núi im lìm.
Sâu thẳm trong tâm hồn tôi
Ai đó đã rắc lên thật hoang phí
Một lớp bụi mờ của bóng tối
Giờ tôi gần như một kẻ cuồng điên
Đau đớn hơn.
Tôi cũng vừa nhìn thấy cách đây không lâu
Những người gác đêm của thành phố
Khoác lên mình những bộ trang phục đặc biệt
Chở theo rất nhiều xác chết
Để treo lên
Ở một vùng đất miền trung nào đó.
Tin tức về việc treo những xác người
Lần đầu tiên trong đời tôi nghe thấy.
2. Sẽ ra đi sau khi nếm giọt mật tử thần
Giờ đã là hoàng hôn,
Nhìn lại những giờ khắc đã trôi qua của ngày
Tôi có thể thấy trò chơi của cái chết
Bộ xương của những ký ức
Hiện về mồn một trong mắt.
Những người gần gũi với trái tim tôi
Đều đã già đi
Tôi sẽ bỏ lại tất cả phía sau
Chỉ còn một cõi vĩnh hằng say ngủ ở lại.
Tôi sẽ không bao giờ dùng cử chỉ để gọi em nữa
Biểu tượng chiến thắng tôi sẽ không bay trước mặt em trong một cuộc chiến.
Tôi nghĩ ngọn lửa của tuyết sẽ không rơi trong mùa đông tới này
Những con sóng tuổi trẻ sẽ không còn vỗ bờ
Trong tim.
Chẳng có điều gì tôi có thể đạt được,
Chỉ là kẻ chở những giấc mơ vô nghĩa
Khắp xung quanh tôi, sự trống rỗng ngự trị.
Mùa xuân chưa từng đến với tôi, chỉ có sự khô cằn của sa mạc Sahara nhảy múa xung quanh.
Thế nhưng tôi vẫn hạnh phúc nhấp từng ngụm tinh túy của cái chết
Và sẽ ngoan ngoãn chấp nhận
Mệnh lệnh của Đấng Tối Cao
Tôi không mong cầu một ngày đặc biệt nào nếu tôi đã chìm vào giấc ngủ ngàn thu.
3. Ngày Thứ Sáu chỉ dành cho tôi
Mỗi ngày là một ngày dành cho tất cả mọi người
Nhưng nếu là Thứ Sáu, đó là ngày của riêng tôi.
Khi tôi đối mặt với khó khăn và vấp ngã
Ngay cả trong bóng tối, mọi thứ trông vẫn thật ngời sáng.
Tôi cảm nhận được sự hiện diện của Đấng Toàn Năng
Người dẫn dắt tôi bước đi trên con đường đúng đắn
Tôi có thể chiến thắng cả nghịch cảnh của cuộc đời
Khi tôi cúi đầu trước Chúa mỗi ngày Thứ Sáu.
Mỗi khắc tâm trí tôi đều hướng về những điều tốt đẹp,
Vì nhân loại và để vượt qua nỗi đau.
Tôi cầu nguyện với Người bằng sự tận hiến và chân thành –
Trái đất này cần bầu không khí linh thiêng và những cơn mưa phước lành.
Tôi luôn hy vọng mình sẽ không bị sụp đổ
Vì Thứ Sáu là ngày để đội vương miện.
4. Khúc ca tháng Ba
Khi tháng Ba đến với những lời thì thầm mềm mại và tươi sáng,
Nó vẫy gọi các nhà thơ bước ra để dệt nên khúc ca của họ,
Trong những vần thơ táo bạo hay những giai điệu ánh sáng tuyệt đối,
Nơi ca từ như những dòng sông tự do tuôn chảy.
Ngòi bút hồi sinh, nàng thơ bắt đầu nhảy múa,
Mỗi khổ thơ nở rộ như những cánh hoa trong mùa xuân,
Qua những bài thơ sonnet và những vần điệu, tâm hồn chúng ta được nâng tầm,
Khi tiếng hát cất lên và muôn vàn kẻ mộng mơ cùng hòa giọng.
Ôi, nghệ thuật thiêng liêng gắn kết cả trái tim và tâm trí,
Một ngọn hải đăng rực rỡ vượt qua dòng thủy triều kiên cường của thời gian,
Trong mỗi dòng thơ, ta tìm thấy một vũ trụ,
Một nơi mà sự thật và cái đẹp vẫn hằng ngự trị.
Vậy nên chúng ta hãy luôn tôn vinh cái ôm của thơ ca,
Và nhào nặn nên những thế giới mới bằng những ngôn từ của tình yêu và sự tử tế.
5. Em lại đến
Từ lồng ngực khô cằn của dòng sông Kaliganga
Mấy hạt cát nóng bay đến
Tôi đang đợi ở đó, gần bờ Beutha
Vẫy chiếc khăn tay thơm ngát vị tình yêu
Em sẽ lại đến
Giẫm lên ngọn lửa của tháng Chaitra
Để đến với thơ ca.
Hướng về những thanh âm tinh nghịch của thơ ca, giữ lấy vẻ đẹp tinh tế
Hướng về cuộc sống.
Cuối cùng
Em đã đến, nắm lấy gờ của im lặng
Ướt đẫm trong cảm xúc
Trút bỏ sự hiếu chiến đối với thơ ca
Qua bao năm tháng thẳm sâu không đáy.
Chẳng ai trong chúng ta là thơ cả
Nhưng mỗi cuộc đời đều được tô điểm bằng thơ
Sự xuất hiện của em trên thế gian này
Xóa nhòa tội lỗi, gian khổ, bụi bẩn và hạn hán.